![]() |
|
* Osho over Zen
Wie al langer met
de woorden van Osho vertrouwd is, zal weten, dat hij ook duidelijk laat merken
naar welke van de bestaande visies zijn hart echt uit gaat.
Er zijn stromingen waar hij niet over wil spreken, gewoon omdat het dan alleen
maar kritiek zou worden. En, wie zit daar op te wachten? After all is Osho,
zoals hij zegt, een heel praktisch ingestelde persoon. Dus, hij spreekt over
datgene waarvan wij kunnen groeien en over inzichten die ons meer vrijheid, meer
liefde en meer levensvreugde geven.
En voor Zen heeft
Osho dus heel veel waardering.
Hij heeft in vroegere en latere periodes veel van zijn lezingen aan Zen gewijd.
Het is dan ook heel erg terecht, vind ik, dat er bij Renaissance Books in Los
Angeles een boek is uitgekomen dat geheel gewijd is aan Osho's commentaar op
Zen. Het heet: Osho on Zen, Osho over Zen.Het bevat hele mooie verhalen en een
uitleg over Zen.
Wat is Zen en wat is er zo bijzonder aan deze levensvisie?
Zen is een stroming die zeer aards is. Het is een visie, waarin niet God, maar de mens centraal staat. Het gaat om de mens vanaf het eerste begin en de mens wordt ook als doel op zichzelf gezien. Want elke mens heeft het vermogen in zich om het goddelijke te bereiken. God is echt niet boven de mens verheven, maar God zit in de mens verborgen. Er is in deze stroming dan ook geen sprake van enig getheologiseer. En dat laatste maakt Zen al tot iets heel bijzonders, want in de meeste andere stromingen vindt dat wel plaats.
En om Zen een wat duidelijker plaats te geven, reikt Osho het volgende aan.
|
|
Zen is de versmelting van de bloei van Gautama Boeddha in India en Lao Tzu in
China. Je kunt zeggen, dat de wijsheid in India zijn top bereikte met Boeddha. En datzelfde geldt voor China met Lao Tzu. Welnu, Zen heeft in feite de essentie van deze beide stromingen in zich. Je kunt dus niet zeggen dat Zen Boeddhistisch is of dat Zen Taoïstisch is, nee: Zen is beide. |
Het is dan ook niet juist om, zoals je vaak hoort, over Zen Boeddhisme te
spreken. Als je dat zegt, doe je Zen tekort. Want Boeddha is lang ziet zo aards
als Zen en Lao Tzu is wel aards. Maar Zen is ook weer niet alleen maar aards,
zoals LaoTzu wel te noemen is. Volgens Zen is het mogelijk om de aarde in de
hemel te veranderen.
En met dit laatste gegeven wordt duidelijk, dat Zen zowel het onaardse van
Boeddha als het aardse van Lao Tzu heeft. En dit maakt Zen tot een buitengewone
stroming, zo concludeert Osho.
Ik ben verrast
over hoe een niet-sannyas uitgeverij dit boek heeft uitgegeven.
Er staat een prachtige serene foto van Osho voorop. Ik ken de houding van Osho's
handen met de vingertoppen tegen elkaar zo goed van de periode van zijn Silence
toen hij de Festivals bijwoonde. Oneindig frisheid, schoonheid en diepte ademt
deze foto voor mij als ik er langer dan oppervlakkig naar kijk. En het doet me
veel hem weer zo te zien……..wat houd ik toch veel van hem. En dat besef heeft de
laatste tijd nog meer vaste voet in me gekregen, doordat ik zie hoe alles wat
hij aangeeft Waarheid is. Alleen kon ik dat indertijd niet allemaal zien en
bevatten, maar telkens ontvouwt er zich weer een stuk, zoals in de afgelopen
maanden. Echt, we mogen blij zijn dat hij onze Meester is! Veel meer mensen
ervaren dit, gelukkig, zoals een swami die na een groepssessie geknield voor
Osho's foto ging zitten en zijn handen op hief en zei: …..het groeten van Osho
doe ik graag zo, want ik houd zoveel van die man! En dan volgt nu een van de
sprankelende Zen-verhalen uit dit boek.
De Zen-meester
Nan-In was bezig hout te hakken in het bos. Toen kwam een professor van de
universiteit hem bezoeken. En de professor dacht natuurlijk: "Deze houthakker
zal vast en zeker weten, waar Nan-In woont". En hij begon er dus bij hem naar te
informeren. De houthakker nam zijn bijl ter hand en zei: "Hier heb ik heel wat
voor moeten betalen". De professor had helemaal niet naar de bijl gevraagd. Hij
had geïnformeerd waar Nan-In woonde;hij wilde weten of hij Nan-In de tempel zou
vinden als hij daar heen ging. En toen hief Nan-In nota bene zijn bijl op en
zei; "Kijk eens, ik heb hier heel wat voor moeten betalen."
De professor raakte een beetje in de war en voordat hij er van door kon gaan,
kwam Nan-In nog wat dichter bij en hij zette de bijl precies op het voorhoofd
van de professor. De professor begon te trillen en Nan-In zei: "Hij is heel erg
scherp".En toen ging de professor er echt van door.
Later toen hij bij de tempel kwam, begreep hij, dat de houthakker niemand dan
Nan-In zelf was. En hij begon bij een van de discipelen te informeren: " Is hij
niet goed wijs?" "Nee" zei de discipel "Jij vroeg of Nan-In binnen was en hij
zei "ja". Hij gaf aan dat hij "in zichzelf" is en dat hij "geen leer aanhangt".
Op dat moment was hij houthakker. Toen ging hij met de bijl in zijn hand totaal
op in de scherpte van de bijl. Hij was zelfs juist die scherpte op dat ogenblik.
Hij maakte, door zo direct en zo totaal in het heden te zijn, duidelijk "ik ben
in mezelf". Je hebt gemist waar het om ging. Hij was je aan het demonstreren wat
de kwaliteit van Zen is.
"Ga er maar aanstaan" denk ik, als ik dit lees. Zo in het hier en nu te zijn en
te reageren, zonder dat er enige status van Zen-meester-zijn meespeelt. Dit is
een situatieschets die ik goed in het dagelijks leven kan gebruiken.
Osho zegt: "Zen heeft geen begrippenapparaat, Zen is niet intellectueel. Het is
de enige religieuze stroming die het hier-en-nu benadrukt, het totaal
in-het-moment zijn. Verleden en toekomst vallen weg: ze zijn er niet.
Maar de mensen hebben altijd met theologieën geleefd en die houden hen
kinderachtig. Je kunt niet opgroeien, volwassen worden als je gevangen bent in
een theologie. Als je een christen bent of een hindoe, een moslim of een
boeddhist, heb je simpel weg geen ruimte om te groeien. Je wordt ingeperkt, je
zit gevangen in een te kleine ruimte."
En, hoe zit het met de humor in dit boek: Osho over Zen?
Nou, dat zit wel snor. Lees maar.
Een jonge priester nam honderd duizend dollars weg uit de kerkkas en hij verloor
die op de effectenbeurs. Toen liet zijn mooie vrouw hem in de steek. In zijn
wanhoop liep hij naar de brug en hij wilde er net afspringen, toen hij werd
tegen gehouden door een vrouw in een zwarte cape met een gerimpeld gezicht en
grijs touwachtig haar?
"Niet springen" kraste ze "En ik zal drie wensen van je in vervulling laten gaan
als jij iets voor mij doet!" " Er bestaat geen hulp voor mij." antwoordde hij
"Doe niet zo gek," zei ze "Abacadabra! Het geld is terug in de kas van de kerk.
Abacadabra! Je vrouw wacht thuis op je met een hart vol liefde. Abacadabra! Je
hebt nu tweeduizend dollars op de bank!" "Dat is wo-wo-wo-wonderbaarlijk!"
stotterde de priester "Wat moet ik voor jou doen?"
"Breng de nacht met me door en bedrijf de liefde met me."
De gedachte om te moeten "slapen" met dit tandeloze oude wijf was
weerzinwekkend, maar dat was het zeker waard en daarom namen ze hun intrek in
een nabijgelegen motel.
's Morgens toen de onsmakelijke beproeving achter de rug was, begon de priester
zich aan te kleden om naar huis te gaan en het gekkie in bed zei, "Zeg,
jongetje, hoe oud ben je eigenlijk?!"Ik ben tweeënveertig!" antwoordde hij
"Waarom wil je dat weten?"
"Ben je dan niet een beetje te oud om in heksen te geloven?"
Achter op de cover van dit boek staat: Osho over Zen lezen is als een meditatie
op zich. Als je de opgepotte kennis van een leven lang over boord gooit en de
fysieke, geestelijke en emotionele spanningen laat gaan, zul je je echt
ontspannen gaan voelen door de buitengewone lezingen en helemaal in het huidige
moment komen en de kracht ervan ervaren.
En ik wil daar het volgende aan toevoegen. Osho heeft heel veel lezingen over
Zen gehouden. Die lezingen zijn weergegeven in talloze boeken over Zen. Je kunt
bijna van een Osho-Zen-bibliotheek op zich spreken. In dit ene boek kun je heel
gemakkelijk de smaak van Zen te pakken krijgen; je hoeft dus niet eerst de hele
Zenbibliotheek uit te lezen. Daaruit kun je later altijd nog een selectie maken.
Dus: Ga nu voor "Osho on Zen" en geniet totaal van dit boek. Ma Donna.
Osho on Zen, Uitg. Renaissance Books, Los Angeles, distributed by St. Martin's
Press,
ISBN nr. 1-58063-207-6, verkrijgbaar bij Osho Publikaties, Amsterdam.
* ANCIENT MUSIC in the PINES- OEROUDE MUZIEK in PIJNBOMEN
Deze keer wil ik graag
aandacht besteden aan een 'gouwe ouwe' in een nieuw jasje. Het is het boek:
Ancient Music in the Pines.
Dit Zen-boek bevat lezingen van Osho uit 1977, dus door hem gehouden in de
vroege periode. En het is in 1998 opnieuw uitgebracht, in een fris spel van
helder groene bladeren met de Meester enigszins verscholen tussen de bladeren in
een serene houding. Osho draagt het hoedje dat zo kenmerkend is voor de vroege
periode, uiterst simpel.
Hele mooie zen-verhalen staan er in dit boek. We komen hier later op terug.
Als we de titel van het
boek nader bekijken, Ancient music in the pines….. dan zie je het voor je, je
hoort het ruisen van hoge eeuwenoude bomen en je ruikt de geur. Dit doet me
sterk denken aan de plek waar ik vaak kom, het woonoord van (ex)-psychiatrische
patiënten. Deze instelling bestaat al honderd jaar en er staan hele oude,
oneindig hoge naaldbomen Majestueus, totaal onafhankelijk, onaantastbaar in hun
schoonheid.. en de geur die ze verspreiden….zo fris en doordringend. Je blijft
vanzelf stil staan en je kijkt automatisch omhoog. Dan probeer je de toppen te
vinden, ondertussen steeds diep de dennengeur opsnuivend. Het is zoals mijn
vader dat uitdrukte: 'als ik zo'n grote boom zie, dan ben ik gewoon onder de
indruk.' Geen woorden, slechts de 'muziek' van de bomen.
Als Osho het over de
Ancient music in the pines heeft, neemt hij ons mee naar een dieper niveau.
![]() |
Hij zegt als toelichting van ancient music het volgende: Plotseling word je je dan bewust van muziek die je altijd omringd heeft.
|
Plotseling komt die muziek
van alle kanten op je af. Je wordt er door overweldigd, je wordt er door
geboeid.
En, zo gaat Osho verder, je zult niet in staat zijn om de waarheid te weten
tenzij je naar de oude muziek van OMKAR luistert. Je kunt alleen de tempel van
god binnen gaan via deze muziek.
Vanuit jezelf ben je er niet toe in staat, maar deze muziek vormt een brug.
Als altijd heeft Osho het over de mind die ons in de weg zit om tot het
werkelijke leven door te dringen. De mind staat dan tegenover de oeroude muziek.
De mind vormt als het ware een muur. Dit is niet in werkelijkheid zo. Die muur
bestaat alleen in je gedachten.
En zelfs dan gaat die
muziek nog door en probeert zij bij je binnen te dringen. Misschien luister je
er niet naar, maar ….en let er eens op hoe beeldend en grappig Osho dit
verwoordt. Hij zegt: deze oeroude muziek is alsmaar bezig om je hele wezen te
masseren. Ze is je alsmaar aan het voeden, ze geeft je leven en ze verjongt
je steeds weer.
Jouw hart klopt namelijk in het zelfde ritme als het hart van het grotere
Geheel.
Overal is deze oeroude muziek en als we haar mislopen, dan is dat geheel en al
aan ons zelf te wijten.
Gaan we over tot het eerste Zen-verhaal, dan raakt ons dat vrijwel meteen. Het
raakt zoals de oeroude muziek waar Osho het over heeft, mits we het dus niet
vanuit de mind tot ons laten komen.
Dit verhaal is als het ware Zen in-een-notedop.
Toen de zoon van een
inbreker zag dat zijn vader een dagje ouder aan het worden was, vroeg hij zijn
vader of die hem het vak wilde leren, opdat hij als zoon het familiebedrijf zou
kunnen voortzetten als zijn vader zou stoppen met werken.
De vader ging daarmee akkoord en die nacht gingen ze samen inbreken in een huis.
In het huis zagen ze een grote kast staan en de vader zei tegen de zoon dat hij
in de kast moest gaan om kleding te pakken. Zodra de jongen in de kast was, deed
de vader de deur op slot en maakte vervolgens een heleboel lawaai zodat iedereen
in het hele huis wakker werd.
En toen sloop de vader weg.
De zoon die in de kast zat was woedend en doodsbang…hij vroeg
zich af hoe hij in vredesnaam uit die kast kon komen.
Toen flitste er een idee
door hem heen en hij maakte het geluid van een kat.
De familie commandeerde
de dienstmeid om met een kaars poolshoogte te gaan nemen in de kast.
En toen de kast open gemaakt werd, sprong de jongen eruit, blies de kaars uit,
duwde de verbaasde dienstmeid op zij om weg te komen, en rende naar buiten.
Toen de jongen een bron ontdekte die vlakbij de weg lag, gooide hij daar een
dikke steen in en daarna verdween hij in het donker.
De achtervolgers gingen allemaal om de bron heen staan om te zien hoe de
inbreker zich zelf aan het verzuipen was.Toen de jongen thuis kwam, was hij boos
op zijn vader en hij probeerde hem te vertellen wat er gebeurd was.
Maar zijn vader zei:
'Vermoei mij niet met de details van je verhaal. Je bent hier - je hebt de kunst
van het inbreken geleerd.'
Zijn jullie nieuwsgierig geworden? Ik hoop het!
In het boek 'Ancient
music in the Pines' staan nog meer van deze boeiende zenverhalen.
En in alle verhalen
klinkt door zoals Osho Zen beschrijft. Hij zegt: Zen is het leven zelf. Geen
filosofie, geen leer, maar puur ervaren, puur zijn.'
Osho concludeert na dit verhaal het volgende. Het wezen is een geheel, de wereld
is een veelheid. En hier tussen in zit de mind die verdeeld is. We zien dus ook
alles vanuit deze verdeelde mind. Dit wordt ondersteund door wetenschappelijk
onderzoek. Onze hersenen zijn verdeeld in twee helften, de rechter hemisfeer en
de linker hemisfeer. De rechter hemisfeer is verbonden met de linker hand en de
linker hemisfeer is verbonden met de rechter hand; er is dus een kruislingse
verbinding. De rechter hemisfeer staat voor het intuïtieve, het poëtische en de
linker hemisfeer voor het logische, mathematische, wetenschappelijke. En deze
twee hemisferen zijn constant in conflict met elkaar. Dat wat zich in de wereld
aan politiek gesjoemel afspeelt, vindt in feite in onszelf plaats hoewel we ons
daarvan vaak niet bewust zijn.
Onze wereld in ingesteld
op de rechtshandige mens, op het intellectuele, wetenschappelijke.
Tien procent van de kinderen wordt linkshandig geboren. De linkshandige mensen
worden in onze maatschappij onderdrukt. Lees hoe Osho dit verder uitwerkt en
welke consequenties dit voor de maatschappij en voor de linkshandige mensen zelf
heeft.
Osho raadt ons aan om ons van de tweespalt in onze mind bewust te zijn. Hij
zegt, dat het verschijnsel als een boom is. De boomstronk is een geheel en
daarna gaat de boomstronk zich splitsen in takken. Als je dit beseft, kun je
alles wat zich aan conflicten rondom je en in jezelf af speelt beter begrijpen.
Je ziet dat de bron hiervan ligt in de verdeelde mind.
Maar in dit boek worden ook vragen door de Meester beantwoord. Bijvoorbeeld: U
vertelt me dat mijn mind onrijp is. Wat betekent het om een mind te hebben die
wel rijp is?!
En wie in het onderwerp 'rijp zijn' geïnteresseerd is, kan ik met plezier het
boekje 'MATURITY' aanraden dat geheel aan dit onderwerp gewijd is.
Oud worden, wil niemand.
Maar rijpen, de totale verantwoordelijkheid nemen voor je leven en daarin
volkomen jezelf zijn, tot volle bloei komen op alle terreinen van het leven,
daarover vind je uitgebreider antwoord in deze paperback 'Maturity' die je in
een ruk uit zult lezen. In dit boekje geeft Osho inzicht in een nieuwe manier
van leven.
Vaak kom je al gravend
in Osho's boek opeens tot een nieuwe manier van kijken. Je laat je oude
(voor)oordelen achter je En dit geeft een gevoel van intense vreugde en
ontspanning.
Ancient Music In the Pines, 2e ed. 1998,
Uitgegeven bij The Rebel Publishing house, Poona, India, ISBN 81-7261-079-3,
verkrijgbaar bij Osho Publikaties, Amsterdam
* BIRD ON THE WING
Osho heeft heel wat lezingen over Zen
en over Zenmeesters gegeven. Er zijn prachtige door Meera geschilderde boxen
gemaakt met boeken van deze lezingen. Je zou zeggen: het kan niet mooier!
En toch ben ik zo gecharmeerd van de uitgave die nu voor me ligt. Bird On The
Wing, Osho talks on Zen.
Want veel van mijn lievelingsverhalen staan in dit Zenboek. Die over de
professor die maar door bleef vragen terwijl de Zenmeester zijn kopje overvol
goot…''de kop is vol'' schreeuwde de professor. '' Ja'' zei de Zenmeester ''die
van jou ook''.
Ook het volgende verhaal over de twee Zen kloosters met de twee jonge
boodschappen-jongens, vind ik heerlijk.
Osho begint met te zeggen, wat we van
dit verhaal kunnen leren. Hij zegt: je kunt de werkelijkheid niet leren kennen
door het denken. Maar je kunt haar wel leren kennen door actie. Denken is gewoon
een soort van dromen. Maar het moment dat je tot actie over gaat, ben je deel
van de werkelijkheid geworden. Het denken is fragmentarisch en als je handelt,
ben je totaal.
Het is belangrijk om dit te begrijpen als je een zoeker naar de waarheid bent en
niet naar iets anders. Religie en filosofie zijn in dit opzicht duidelijk
verschillend van elkaar: religie is actie en filosofie is denken.
Het ego maakt plannen en wat je ook maar plant, je zult de werkelijkheid
mislopen, want de werkelijkheid kun je alleen in spontaniteit tegen komen. Als
je alles van tevoren uit denkt, sta je weliswaar klaar, maar je zult de boot
toch missen. De realiteit is een eeuwig doorgaande beweging. Niemand weet waar
zij naar toe gaat, niemand weet wat er gaat gebeuren. Niemand kan haar
voorspellen, omdat zij onvoorspelbaar is.
Nu het verhaal.
Er bestonden twee zen kloosters vlak
naast elkaar. In beide liepen jonge jongens rond om voor de meesters hand en
span diensten te verrichten. Beide jongens gingen daarom vaak naar de markt om
spullen voor de meester te halen- de ene keer groenten, de andere keer andere
dingen. De kloosters waren elkaar vijandig gezind, maar ja: jongens zijn
jongens. Zij dachten niet aan de leefregels en kwamen elkaar vaak tegen, raakten
dan aan de praat en hadden lol. Dat was in feite verboden: men praatte niet met
iemand van het andere klooster.
Op een dag kwam de jongen die bij het
eerste klooster hoorde bij zijn meester en hij zei; '' Ik ben in de war. Toen ik
naar de markt ging, zag ik de jongen van het andere klooster en ik vroeg hem, ''
Waar ga je heen?'' En hij zei, '' Waar de wind me heen blaast' en ik wist
helemaal niet meer wat ik moest zeggen. Hij maakt me verlegen.'' De meester
zei,'' Dat is niet goed. Niemand van ons klooster is ooit door iemand van het
andere klooster verslagen, zelfs geen bediende. Dus, morgen als zich dezelfde
situatie voordoet en die jongen weer zegt, '' Waar de wind me heen blaast'' dan
zeg jij: '' En als er nou eens geen wind is….?''
De volgende dag ging de jongen op
straat staan wachten totdat de jongen van het andere klooster er aan kwam. En
hij vroeg hem, '' Waar ga je heen?'' De andere jongen zei, '' Waar mijn benen
mij naar toe brengen''.
Dus nu raakte de eerste jongen weer van zijn stuk. Hij had zijn antwoord klaar,
maar de werkelijkheid is onvoorspelbaar. Hij ging heel triest terug naar zijn
meester en zei, '' Die jongen is niet te vertrouwen. Hij gaf een ander antwoord
en ik wist gewoon niet wat ik moest doen'' En de meester kwam weer met een
ander idee, '' Als die jongen zegt '' waar mijn benen me naar toe brengen, dan
zeg je hem, '' En als je nu kreupel zou zijn, wat dan…?''
En deze keer kon de jongen bijna niet slapen van opwinding. Hij ging weer de
andere jongen staan opwachten en vroeg hem, '' Waar ga je naar toe?'' En de
andere jongen zei' '' Ik ga groenten halen op de markt.''
De eerste jongen kwam helemaal uit
zijn humeur terug bij zijn meester en zei, '' Die jongen is onmogelijk, hij
verandert de hele tijd.''
En het leven is nu juist als die jongen. Het is alsmaar aan het veranderen. De
werkelijkheid is geen onveranderlijk verschijnsel. Je moet aanwezig zijn,
spontaan ten opzichte van het leven staan - alleen dan zal de respons ook
realiteit hebben.
Als je antwoord van tevoren vast
staat, ben je al dood, dan heb je de boot al gemist. De volgende dag zal
aanbreken, maar jij zult er gewoon niet zijn; jij zit nog vast aan de dag van
gisteren, die al verleden tijd is.
Dit verhaal sluit aan bij de titel van het boek, vind ik. A Bird on The Wing,
Vrij als een vogel.
En zo zijn wij pas echt gelukkig, als
we ons als vrije vogels door het leven heen bewegen, want het leven ademt ook
vrijheid, het kent geen vaste relaties en vaste patronen.
De Meester is Vrijheid, Osho is Vrijheid. Dat constateer je telkens weer als je
leest hoe hij van jongs af zijn vrijheid alleen maar heeft geleefd en niet heeft
toegestaan dat enige autoriteit hem van de realiteit afhield. Heel mooi staat
dat beschreven in ''Glimpses of a Golden Childhood'' en '' Autobiography of a
Spiritually Incorrect Mystic.''
En de Vrijheid van de Meester is
besmettelijk, want ik ken geen sannyasin die niet een tik van Osho's vrijheid
heeft meegekregen.
Er is ook een mooi lied dat hierbij aansluit.
With the
fire in our hearts and the wind in our sails,
Blessed Master we reach through the Storm,
I am a bird on the wing
Reaching for the stars
Flying like an eagle to the endless skies.
In dit boek staan ook weer vragen van
sannyasins. Op een van de vragen die over jaloezie gaat, zegt Osho de voor mij
treffende woorden: '' Liefde kan niet jaloers zijn, het is onmogelijk. Zij heeft
altijd vertrouwen en als er iets is dat je vertrouwen te niet doet, dan moet je
dat accepteren. Er is niets aan te doen, omdat wat je ook doet, je de ander
daarmee zult vernietigen. Vertrouwen kan niet geforceerd worden; jaloezie
probeert haar te forceren. Jaloezie probeert alles, ze laat jou alles doen zodat
het vertrouwen kan blijven bestaan. Maar vertrouwen is niet iets dat
afgedwongen kan worden: het is er of het is er niet. Als het er is, wees er dan
gelukkig mee en als het er niet is, kun je beter uit elkaar gaan.''
Ik geniet er altijd weer van, als Osho
zo'n puur menselijk verschijnsel als jaloezie een andere dimensie geeft, zodat
je vanzelf gaat inzien: wat is het toch eigenlijk een kinderachtig spelletje!
Hoeveel lezingen er ook van Osho zijn, in dit boek zegt hij: ''Alle boeken zijn
dood; ze kunnen niet levend zijn.''
Op het moment dat er een woord wordt uitgesproken, gaat de ervaring verloren. De
waarheid kan niet uitgesproken of geschreven worden en er kan ook niet naar
verwezen worden.
Het woord is vals, omdat het aan het verleden toe behoort.
|
|
Maar wij hebben het woord toch nodig,
omdat we de ervaring niet kennen.
Woorden worden gebruikt om dat wat niet gezegd
kan worden, te beschrijven. Ze zijn een omhulsel van de waarheid. Het omhulsel kan naar andere mensen gaan, maar de waarheid blijft bij degene die haar zelf heeft ervaren. De waarheid moet jij ook zelf ervaren. |
Dat gaat ongeveer als in het volgende verhaaltje.
Er was eens een dorpeling die naar een
grote bank ging; er gingen daar veel mensen in en uit.En er werden heel wat
zaken gedaan. Plotseling begon de dorpeling iets te roepen; met alle kracht van
zijn stem schreeuwde hij,'' Heeft iemand een stapeltje bankbiljetten met een
elastiek eromheen laten vallen?''
En heel wat mensen riepen uit, '' Ja, ik,'' en ze liepen snel naar hem toe. Er
ontstond een kleine menigte om hem heen en allemaal claimden ze het geld.
De dorpeling zei,'' Ik heb het elastiek gevonden.''
We kunnen de waarheid niet direct uit Osho's boeken halen, omdat we die zelf
moeten ervaren. Toch kunnen we door over zijn ervaring te lezen, gestimuleerd
worden tot onze eigen zoektocht. Daarom, veel plezier weer met ook dit boek! ma
Donna.
Bird On The Wing, Uitgeverij: The Rebel Publishing House, Poona, India, 2e
druk, ISBN 81-7261-101-3, verkrijgbaar bij Osho Publikaties, Amsterdam
*
RETURNING TO
THE SOURCE,
TERUG NAAR DE BRON
Op mijn logeeradres las ik Returning to the Source, voor de tweede of derde
keer. Dit adres is op een prachtige plek in Drenthe, waar ik een beetje vakantie
houd en ontmoetingen heb met bewoners van de nabijgelegen psychiatrische
kliniek. Ik ervaar weer wat een totale manier van vakantie vieren dit is: in de
stilte van dit rustige dorp zijn, af en toe de natuur in gaan en dan daarnaast
te kunnen delen met mensen van wat wezenlijk voor mij is. Na jaren van zoeken,
was er opeens deze goddelijke plek.
Het boek 'Returning to the Source' is een klassiek Zen boek, voor het eerst
uitgebracht in 1976, daarna nog een paar maal en het meest recent in 2000.
Heel fijntjes is deze 2000-release, uitgevoerd in paars met sierlijke gele
tekeningen van wielen en bladeren. Ik zie de weergegeven wielen als het bekende
symbool: the wheel of life and death, waar we na onze geboorte in terecht komen,
maar waar we uit kunnen stappen. Osho wijst ons daarbij dan natuurlijk weer op
meditatie die ons bewust maakt van het meedraaien met dit wiel en die de
mogelijkheid biedt om hiermee te stoppen.
Het boek bevat bekende en minder bekende Zen-verhalen.
Enigszins bekend is waarschijnlijk het verhaal over de Chinese Zenmeester Nansen.
Deze had een zekere faam en daarom kwamen ver weg wonende zen monniken naar hem
toe. De Zenmeester was echter ondanks zijn beroemde naam uiterst eenvoudig. Dit
is natuurlijk geheel overeenkomstig ZEN, want Zen bevat het leven zelf, dus:
water halen, kleren wassen, dat is waar ook de Meesters steeds aan mee doen.
Maar de monnik dacht, dat de Meester toch wel iets speciaals zou hebben. Dus,
toen deze monnik bij de tempel aan kwam en daar een man hout zag hakken, dacht
hij zeker niet, dat het Meester Nansen zou zijn. En hij vroeg hem dan ook: " Is
Meester Nansen aanwezig? De houthakker antwoordde de monnik: " Ik heb deze bijl
voor twee koperstukken gekocht." En hij tilde de bijl op tot boven het hoofd van
de verbijsterde monnik en zei: "Hij is heel scherp." De monnik liep in
mineurstemming weg om later te ontdekken, dat de houthakker nu juist de
Zenmeester Nansen was geweest.
Osho zegt: spirituele zoekers denken vaak, dat ze bijzonder zijn en dat ze iets
heel speciaals zoeken. Maar: Zen is niet speciaal, Zen is doodgewoon. Het draait
weer om het ego. Het ego wil de wereld verachten en op zoek gaan naar het
eeuwige. Maar op die manier is het zoeken ook weer een trip. Het gaat er niet om
wat je zoekt, maar om wat voor iemand de zoeker is. Als je ego
degene is die zoekt, dan is alles wat je zoekt alleen maar van deze wereld En
als je het ego in jezelf hebt laten vallen, dan is alles wat je doet goddelijk,
of je nu hout hakt, ambtenaar bent, een winkel drijft of wat dan ook.
Zo wordt in elk verhaal de eenvoud, de echtheid en de kracht van Zen
weergegeven.
Wat te denken van het verhaal over de eerste Japanner die in China Zen
bestudeerde, een zekere Kakua. Hij leefde in China op een ver gelegen plek in de
bergen en was continu aan het mediteren. Als mensen hem vonden en vroegen om te
prediken, sprak hij meestal een paar woorden en verdween dan naar een meer
onvindbare plek in de bergen. Toen Kakua naar Japan terug keerde en de keizer
over hem vernam, werd hij naar het hof geroepen om preken te houden ter
verheffing van hemzelf en de onderdanen. Kakua stond in stilte voor de keizer.
Toen haalde hij een fluit uit de plooien van zijn gewaad te voorschijn, blies
een korte noot, maakte een beleefde buiging en verdween weer. Niemand weet wat
er van hem geworden is.
Is dit geen schitterend Zen verhaal? Eenvoud, kracht en schoonheid stralen hier
regelrecht vanaf.
|
|
Osho's commentaar is, dat het ware onderricht niet in woorden uitgedrukt kan worden, maar dat er toch sprake is van onderricht. Zij kan getoond worden, er kunnen aanwijzingen zijn, op talloze manieren kan er indirect naar verwezen worden, maar niet door woorden. Het gebruik van woorden verwijst naar de mind en het gaat hier niet om de mind. Het gaat om het hart en om stilte. |
Iedere Meester gebruikt eerst woorden, omdat we nu eenmaal gewend zijn aan de
taal van de mind. Daarna probeert hij ons het onbekende in te duwen.
Uit het verhaal over Kakua blijkt, dat STILTE bereiken vaak niet lukt. Als er
dan geen stilte te realiseren is, dan is het eerste wat in aanmerking komt:
muziek. En dat was wat Kakua beoogde: hij blies een korte noot.
Zen houdt er niet van om zich in woorden te manifesteren, maar wil dit door
situaties doen.
In elk verhaal tref je weer een nieuwe situatie aan, waarin de waarheid getoond
wordt.En ik raad je daarom aan: laat je door de verhalen van Returning to the
Source verrassen en verfrissen. Je gaat lachen om de serieusheid van de
wereld, maar ook om de serieusheid van spirituele zoekers en je gaat daarom
lachen om jezelf.
Er staan namelijk ook nog een aantal onbekende verhalen in als: The Two
Concubines, The Good Wife, The Practical Joke, Making a Nuisance.
Door dit boek aan te schaffen zul je jezelf of iemand anders een mooi, echt en
warmbloedig cadeau geven. Het leven klopt in elk verhaal.
En natuurlijk worden we in dit boek ook weer getrakteerd op de nodige grappen.
Mulla Nasruddin ging naar zijn psychiater. Hij klaagde over zijn ellende en
problemen en tenslotte concludeerde hij: "Ik ben bang. Het lijkt wel of ik
neurotisch word".
De psychiater glimlachte en zei: " Nasruddin, als dat zo is, moet je blij en
gelukkig zijn dat je neurotisch bent."
Nasruddin was geschokt. Hij zei : "Wat? Blij dat ik neurotisch ben? Waarom?"
De psychiater zei, "Omdat dat dan het enige normale aan jou is"
Een Italiaanse gids leidde een groepje Amerikanen langs de kraters van een
vuurspuwende berg. Hij vertelde wat er gebeurde als er een vulkaanuitbarsting
plaats vond. Een Amerikaan tuurde met zijn verrekijker in de krater. Hij trok
een gezicht en zei vol afgrijzen: "oeh…het lijkt de hel wel!"
"Nou ja" verzuchtte de gids" jullie Amerikanen zijn ook overal geweest!"
Een vriend van Mulla Nasruddin belde hem op met de vraag, "Wat is er aan de
hand? Ben je soms dood?" Mulla zei: "Wie heeft je verteld dat ik dood ben?"
De vriend zei, "In het dorp is iedereen zulke goede dingen over je aan het
vertellen, dat ik dacht: hij is vast dood!"
Toen ik weer thuis kwam, na het verblijf in Drenthe, was er een pakje
gearriveerd met maar liefst drie nieuwe Osho-boeken, een herdruk en twee vers
uit het Hindi vertaald. Wat een thuiskomst: zo'n pakje te openen en van de
nieuwe pracht te mogen genieten.
Is dat dan weer 'Returning to the Source", terug naar de bron?!
Ja, want we moeten telkens terug naar de bron, is mijn ervaring. Er zijn zoveel
lagen in ons die allemaal bereikt kunnen worden door het licht van Osho.
In een van de splinternieuwe boeken stuit ik al, heel toepasselijk, op het
volgende beeld van Osho.
Hij zegt: denk je dat een druppel een steen kan stuk maken? Nee, er zijn
duizenden en duizenden druppels voor nodig, voordat er iets aan de steen
verandert. Zo is het ook met onze ingeslepen patronen. Ze zijn zo diep. Er zijn
duizenden inzichten van de meester nodig om ons daarvan tot in alle lagen bewust
te maken.
We blijven begenadigd worden door Osho's boeken. Zullen we daar dan niet
dankbaar gebruik van maken en ervan genieten? Ik doe dat tenminste wel. Uitgever: The Rebel Publishing House Pvt. Ltd, India, ISBN nr.
81 7261 1382,
verkrijgbaar bij Osho Publikaties Amsterdam.